Standartlar ve Uyum

ISO/IEC 27090 Nedir? 9 Tehdit, Sertifika Durumu ve KVKK Eşlemesi

ISO/IEC 27090 için Türkçe rehber: 9 tehdit, sertifika durumu, ISO 42001 farkı, KVKK eşlemesi ve başlangıç planı.

Fevzi Ege YurtsevenlerYapay Zekâ Güvenliği Araştırmacısı · AltaySec Kurucusu

18 Ekim 2026 · altaysec.com.tr

ISO/IEC 27090:2026, yapay zekâ sistemlerine özgü güvenlik tehditlerini anlatan rehber niteliğinde uluslararası bir standarttır. 14 Ekim 2026'da yayımlandı. Bu standarda göre belge verilmez. Rehber, kurumların bu tehditlerin yaşam döngüsü boyunca doğurduğu sonuçları anlamasına yardım eder. Tehditleri tespit etmenin ve azaltmanın yollarını da gösterir. Yapay zekâ geliştiren ya da kullanan her türden ve her büyüklükten kuruluş için yazıldı.

ISO/IEC 27090 nedir?

ISO/IEC 27090, yapay zekâya özgü güvenlik tehditleri için yazılmış bir rehberdir. Her tehdidin tanımını, sonuçlarını, nasıl tespit edileceğini ve nasıl azaltılacağını ayrı ayrı ele alır. Temeli ISO/IEC 27001 ve 27002'nin yerleşik uygulamalarıdır. Yapay zekâya özgü önlemler bu temelin üstüne eklenir, onun yerini almaz. Kapsamı üretken yapay zekâ ya da sohbet botlarıyla sınırlı değildir.

Alan	Bilgi
Numara	ISO/IEC 27090:2026
Tam ad	Cybersecurity – Artificial intelligence (AI) – Addressing security threats and compromises to AI systems
Yayın tarihi ve aşama	14 Ekim 2026, aşama 60.60 (uluslararası standart yayımlandı)
Baskı ve sayfa	1. baskı, 56 sayfa
Hazırlayan komite	ISO/IEC JTC 1/SC 27
Sınıflandırma (ICS)	35.030
Türü	Rehber niteliğinde standart; bu standarda dayalı belgelendirme şeması yok
Normatif atıflar	ISO/IEC 22989 (yapay zekâ kavramları ve terimleri), ISO/IEC 23053:2022 (makine öğrenmesi kullanan yapay zekâ sistemleri için çerçeve)
Fiyat ve lisans	204 İsviçre frangı (CHF), tek kullanıcı lisansı; ISO mağazası ve IEC web mağazası
Türkiye durumu	TSE iş programında; henüz TS standardı olarak kabul edilmedi

Son doğrulama: 18 Ekim 2026

OWASP, kendi blog yazısında standarda 70 sayfalık uzman içeriğiyle katkıda bulunduğunu belirtir.

ISO/IEC 27090 ne zaman yayımlandı?

ISO/IEC 27090, 14 Ekim 2026'da yayımlandı. ISO kataloğu standardı bu tarihten beri 60.60 aşamasında, yani yayımlanmış olarak gösterir. Proje Eylül 2022'de onaylandı. Süreç yaklaşık dört yıl sürdü. Buna karşın pek çok ikincil kaynak ve bazı yapay zekâ yanıtları standardı hâlâ taslak olarak anar.

15 Eylül 2022: yeni iş önerisinin onayı.
23 Ocak 2024: komite taslağı (CD).
12 Şubat 2025: uluslararası standart taslağı (DIS) kaydı.
16 Nisan – 10 Temmuz 2025: DIS oylaması.
12 Mart 2026: son taslak (FDIS) kaydı.
23 Haziran – 19 Ağustos 2026: FDIS oylaması.
19 Ağustos 2026: yayın hazırlığı.
14 Ekim 2026: yayın (aşama 60.60).

Standart hangi 9 tehdidi ele alıyor?

ISO/IEC 27090'ın 6. maddesi yapay zekâya özgü 9 tehdidi ele alır: veri zehirleme, kaçınma, üyelik çıkarımı, model sızdırma, model tersine çevirme, doğrudan model zehirleme, hassas model çıktısı, prompt injection ve çıktıda enjeksiyon saldırısı. Tehditlerin bir kısmı eğitim aşamasını, bir kısmı modelin canlıdaki kullanımını hedefler. Tablodaki açıklamalar ve örnekler AltaySec'in kendi ifadesidir. Standardın metnini aktarmaz.

Madde	Tehdit	Ne olur	Kurumdaki örnek	Tespit ve azaltım yönü
6.2	Veri zehirleme (data poisoning)	Eğitim verisine sokulan bozuk örnekler modelin davranışını değiştirir.	Destek botunun ince ayar verisindeki sahte yanıtlar müşteriyi yanlış yönlendirir.	Veri kökenini kaydedin, aykırı örnekleri tarayın.
6.3	Kaçınma (evasion)	Saldırganın özenle seçtiği küçük girdi değişiklikleri modeli yanlış karara iter.	Dolandırıcılık modeli, birkaç alanı hafifçe değiştirilmiş bir işlemi temiz sayar.	Çekişmeli (adversarial) örneklerle test edin.
6.4	Üyelik çıkarımı (membership inference)	Saldırgan bir kaydın eğitim verisinde olup olmadığını yanıtlardan tahmin eder.	Saldırgan, hastane verisiyle eğitilmiş modelin yanıtlarına bakarak bir kişinin o hastanede tedavi gördüğünü çıkarır.	Eğitimde kişisel veriyi en aza indirin, güven skorlarını dışarı vermeyin.
6.5	Model sızdırma (model exfiltration)	Saldırgan, meşru görünen sorgularla bile modeli ya da işlevini ele geçirir.	Rakip, API'ye sıradan sorgular göndererek modelin kopyasını eğitir.	Sorgu hacmini izleyin, model dosyalarına erişimi kısıtlayın.
6.6	Model tersine çevirme (model inversion)	Saldırgan çıktılardan eğitim verisine ait özellikleri yeniden oluşturur.	Saldırgan, yüz tanıma skorlarından bir çalışanın yüzüne benzeyen görüntü üretir.	Çıktı ayrıntısını sınırlayın.
6.7	Doğrudan model zehirleme (direct model poisoning)	Saldırgan veri yerine modelin ağırlıklarına ya da dosyasına müdahale eder.	Açık depodan indirilen modelde gizli bir tetikleyici (arka kapı) bulunur.	Model dosyasının bütünlüğünü imzayla doğrulayın.
6.8	Hassas model çıktısı	Yanıtta kişisel veri, ticari sır ya da sistem bilgisi açığa çıkar.	Kurumsal asistan, başka bir müşterinin sözleşme bilgisini yanıta ekler.	Çıktıyı tarayıp maskeleyin, modelin eriştiği veriyi yetkiyle sınırlayın.
6.9	Prompt injection (istem enjeksiyonu)	Girdi ya da modelin okuduğu içerik, sistem talimatlarını geçersiz kılar.	RAG ile okunan PDF'deki gizli talimat, ajanı müşteri verisini dışarı göndermeye iter.	Güvenilmeyen içeriği talimattan ayırın, araç yetkilerini daraltın.
6.10	Çıktıda enjeksiyon saldırısı	Model çıktısı, sonraki sistemde çalışan bir saldırı yükü taşır.	Sohbet yanıtındaki betik, destek panelinde XSS'e dönüşür.	Çıktıyı güvenilmeyen girdi gibi kodlayıp doğrulayın.

Ayrıntı için veri zehirleme rehberini ve model sızdırma, model tersine çevirme ve üyelik çıkarımı yazısını okuyabilirsiniz. AltaySec'in eşlemesine göre 6.8'e en yakın OWASP başlığı LLM02 hassas bilgi ifşasıdır. Aynı eşlemede 6.10'a en yakın başlık LLM05 hatalı çıktı işleme olur.

6.11 alt maddesi üç konuya daha değinir: veri sınırlaması (data limitation), çalışma zamanında istenmeyen model davranışı ve yapay zekâ sistemleri ile verilerin kökeni (provenance).

Tehditlerin dışında standart neyi kapsıyor?

Tehdit listesinden önce ve sonra iki madde daha gelir. 5. madde, bilgi güvenliğinin yapay zekâ sistemlerine nasıl uygulanacağını ele alır. 7. madde, önlemlerin birbirini nasıl etkilediğini ve korumanın zaman içinde nasıl sürdürüleceğini işler. Ek A ise saldırıları yaşam döngüsü aşamalarına ve varlıklara eşler.

5. madde başlıkları:

Yapay zekâ yönetişimi. Standart, uygulama rehberliği için ISO/IEC 42001'e atıf yapar.
Sıfır güven (zero trust): hiçbir bileşen varsayılan olarak güvenilir sayılmaz.
Yazılım mühendisliği uygulamaları.
5.5 tedarik zinciri.
5.6 tehdit modelleme (LLM sistemleri için bkz. STRIDE-LLM tehdit modelleme).
5.7 red teaming, yani saldırgan gözüyle kontrollü test (bkz. AI red teaming nedir).

7. madde başlıkları:

Önlemlerin etkileşimi ve çatışmaları. Örneğin güven skorunu gizlemek, açıklama ihtiyacıyla ters düşebilir.
Zamanla bozulma.
7.5 kayıt ve izleme (logging and monitoring).
Geliştirme ortamlarının korunması.
7.7 kötü niyetli girdilerin tespiti.
7.8 model kullanımının sınırlanması, örneğin hız sınırlama (rate limiting).

AltaySec'e göre pratik sonuç katmanlı savunmadır (defence in depth). Tek bir filtre ya da tek bir test 9 tehdidin hepsini karşılamaz. Veri, model, uygulama ve işletim katmanlarında ayrı kontroller gerekir.

ISO 27090 sertifikası alınabilir mi?

Hayır. ISO/IEC 27090 rehber niteliğinde bir standarttır. Bu standarda dayalı bir belgelendirme şeması yoktur. TÜRKAK'ın yönetim sistemi sayfasında, bilgi güvenliği ve yapay zekâ alanında yalnızca ISO/IEC 27001 ve ISO/IEC 42001 için akreditasyon şartı yer alır. Bu nedenle hiçbir kuruluş akredite bir ISO 27090 sertifikası veremez.

Belgelendirme zinciri dört halkadan oluşur:

ISO ve IEC standardı yazar. ISO kimseyi belgelendirmez. Belgelendirmede ISO logosu kullanılamaz.
TÜRKAK gibi bir akreditasyon kurumu belgelendirme kuruluşlarını akredite eder.
Akredite ve bağımsız bir belgelendirme kuruluşu denetimi yapar ve 27001 ya da 42001 belgesini verir.
Danışmanlık firması kurumu sürece hazırlar. Belge vermez.

ISO/IEC 17021-1:2015'in 5.2.5 maddesine göre belgelendirme kuruluşu yönetim sistemi danışmanlığı sunamaz. Bu yasak, aynı tüzel kişiliğin parçalarını ve kuruluşun kontrolündeki kuruluşları da kapsar. 5.2.9 maddesi ise belgelendirmenin danışmanlıkla bağlantılı olarak pazarlanmasını yasaklar. "Çözüm ortağımız belgeyi kolaylaştırır" vaadi bu yüzden bir uyarı işaretidir.

Bir tedarikçi "27090 sertifikamız var" ya da "ISO 27090'a uygunuz" diyorsa belgeyi kimin, hangi akreditasyonla verdiğini sorun. Şema olmadığı için iddia en fazla bir değerlendirme raporuna ya da tedarikçinin kendi beyanına dayanır.

Belgelendirme kuruluşlarının akreditasyonu gönüllüdür. Piyasada bu nedenle akreditasyonsuz 42001 belgeleri de dolaşır. Akreditasyonu veren kurum da farklı olabilir. TSE'nin kurduğu TSE GLOBAL, 42001 belgelendirmesini TÜRKAK yerine ABD merkezli UAF yetkisiyle sunduğunu duyurur. Bir belgenin akreditasyonunu TÜRKAK ya da IAF CertSearch üzerinden kontrol edin.

27090 çevresindeki meşru seçenekler şunlardır:

27090 rehberliğine göre bağımsız bir değerlendirme ya da test raporu. Rapor belge değildir. Belirli bir tarihteki durumu gösterir.
Yapay zekâ sistemlerini kapsamına alan bir ISO/IEC 42001 ya da 27001 belgesi.
Kişisel sertifikalar (bkz. yapay zekâ güvenliği sertifikaları karşılaştırması).

ISO 27090, ISO 42001 ve ISO 27001 arasındaki fark nedir?

ISO/IEC 27001, bilgi güvenliği yönetim sistemini belgelendirilebilir gereksinimlere bağlar. Aynı işi yapay zekânın kurum içindeki yönetimi için ISO/IEC 42001 yapar. ISO/IEC 27090 ise yapay zekâ sistemlerine yönelik güvenlik tehditlerini ve bu tehditlere karşı alınacak önlemleri anlatır. ISO'ya göre 27090, 27001 ve 27002'yi tamamlar, yerlerini almaz. Yönetim sistemi çatıyı, 27090 tehdit bilgisini sağlar.

Standart	Türü	Belge verilir mi	Kim belgelendirir	Ne zaman kullanılır
ISO/IEC 27001	Bilgi güvenliği yönetim sistemi	Evet, kuruma	Akredite ve bağımsız kuruluş (17021-1 ve 27006-1)	Bilgi güvenliği belgesi için
ISO/IEC 27002	Bilgi güvenliği kontrolleri	Hayır	Akredite şema yok	27001 kontrollerini uygularken
ISO/IEC 42001:2023	Yapay zekâ yönetim sistemi gereksinimleri	Evet, kuruma	Akredite ve bağımsız kuruluş (17021-1 ve 42006)	Yapay zekâ yönetim belgesi için
ISO/IEC 23894:2023	Yapay zekâ risk yönetimi rehberi	Hayır	Akredite şema yok	Risk sürecini yapay zekâya uyarlarken
ISO/IEC 42005:2025	Yapay zekâ sistemi etki değerlendirmesi	Hayır	Akredite şema yok	Etki değerlendirmesinde
ISO/IEC 27090:2026	Yapay zekâya özgü tehdit rehberi	Hayır	Şema yok; bağımsız değerlendirme raporu mümkün	Tehdit modelleme, test ve kontrol tasarımında
ISO/IEC 27091	Yapay zekâda mahremiyet koruması, FDIS taslağı	Hayır, yayımlanmadı	Yok	Yayımlanınca mahremiyet için
prEN 18282	AB Yapay Zekâ Yasası için siber güvenlik şartnamesi taslağı	Hayır, taslak	Yok	Yüksek riskli AB sistemleri için takip
ETSI EN 304 223	Yapay zekâ için temel siber güvenlik gereksinimleri, Avrupa standardı	Duyuruda belgelendirme yok	Belirtilmiyor	Temel gereksinim listesi için

Tablodaki ISO/IEC satırlarında belge sütunu TÜRKAK'ın akreditasyon listesine dayanır. ETSI, EN 304 223'ü 14 Ocak 2026 tarihli duyurusuyla yayımladı. Dolayısıyla 27090'ı alanın ilk standardı diye tanıtmak yanlış olur. 42001 ile AB Yapay Zekâ Yasası arasındaki madde eşlemesi ISO 42001 eşleme tablosu yazısında yer alıyor. ISO dışı bir çerçeve için NIST AI RMF rehberine bakabilirsiniz.

KVKK açısından ISO 27090 ne anlama geliyor?

KVKK, ISO/IEC 27090'dan söz etmez. Ancak 6698 sayılı Kanun'un 12. maddesi, veri sorumlusuna uygun güvenlik düzeyi için teknik ve idari tedbir alma yükümlülüğü getirir. Kişisel veri işleyen yapay zekâ sistemlerinde 27090'ın bazı tehditleri bu yükümlülüğün somut başlıkları olarak okunabilir. Aşağıdaki tablo AltaySec'in yorumudur. Hukuki görüş değildir.

12. maddenin birinci fıkrası bu yükümlülüğü koyar. Beşinci fıkra ise ihlal bildirimini düzenler: "İşlenen kişisel verilerin kanuni olmayan yollarla başkaları tarafından elde edilmesi hâlinde, veri sorumlusu bu durumu en kısa sürede ilgilisine ve Kurula bildirir."

AltaySec yorumu: 27090 tehditleri ve KVKK m.12

27090 maddesi	Kişisel veri riski	KVKK bağlantısı	Tedbir örneği
6.4 Üyelik çıkarımı	Kişinin eğitim verisinde yer aldığı ortaya çıkar.	m.12(1)	Veriyi en aza indirme, güven skorunu gizleme
6.6 Model tersine çevirme	Saldırgan eğitim verisindeki kişisel özellikleri yeniden üretir.	m.12(1); veri elde edildiyse m.12(5)	Çıktı ayrıntısını sınırlama
6.8 Hassas model çıktısı	Yanıtta başka bir kişinin verisi görünür.	m.12(1); yetkisiz kişiye ulaştıysa m.12(5)	Çıktı tarama ve maskeleme
6.9 Prompt injection	Saldırgan RAG belgeleri ya da araçlar üzerinden kişisel veri çıkarır.	m.12(1); sızıntıda m.12(5)	Yetki sınırı, girdi tespiti, çıktı kontrolü

Genel çerçeveyi KVKK ve LLM güvenliği yazısında, maskelemeyi PII maskeleme rehberinde bulabilirsiniz. Yapay zekâda mahremiyet riskleri için ayrı bir rehber hazırlanıyor: ISO/IEC 27091. 27091, 18 Ekim 2026 itibarıyla FDIS aşamasındadır. Henüz yayımlanmadı.

Türkiye'de ISO 27090'ın durumu ne?

Türkiye'de ISO/IEC 27090 henüz ulusal standart değildir. TSE kataloğu TS ISO/IEC 27090'ı 18 Ekim 2026 itibarıyla iş programında gösteriyor. Yapay zekâ yönetimi tarafında ise TS EN ISO/IEC 42001 kabul edildi. TÜRKAK da 2025'ten beri 42001 akreditasyonu veriyor. Kamu politikasında Yapay Zekâ Eylem Planı güvenlik değerlendirmesini gündeme taşıdı.

TS EN ISO/IEC 42001, 21 Mayıs 2026'da kabul edildi. 2024 tarihli TS ISO/IEC 42001 ise iptal edildi. TS ISO/IEC 42006 de 14 Temmuz 2025'te kabul edildi.
TÜRKAK, 42001 akreditasyon hizmetini 17 Şubat 2025'te başlattı. Verdiği ilk akreditasyonu 7 Temmuz 2025'te duyurdu.
TSE'nin Güvenilir Yapay Zekâ Damgası (GYZD) sayfası, başvuru ve belgelendirmenin henüz başlamadığını belirtiyor.
BDDK'nın 2025-2028 Stratejik Planı, S.4 stratejisinde "Yapay zekâ kullanımına ilişkin usul ve esaslar belirlenecektir." der. Bu usul ve esaslar henüz yayımlanmadı.

Yapay Zekâ Eylem Planı 2026-2030, 18 Ağustos 2026 tarihli ve 33344 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı. Eylem 16, yüksek etkili sistemler için değerlendirme kriterleri sayar. Kriterler arasında güvenlik, dayanıklılık, veri koruma ve siber tehditlere karşı direnç yer alır. Plana göre "Yüksek etkili yapay zekâ sistemleri canlıya alınmadan önce ve büyük sürüm güncellemelerinde bu kriterler bakımından değerlendirmeye tabi tutulacaktır." Siber Güvenlik Başkanlığı, teknik güvenlik değerlendirmesini TÜBİTAK Yapay Zekâ Enstitüsü ile koordine edecek. Plan, özel değerlendiricilere bir rol tanımlamaz.

Eylem 4, yüksek etkili sistemler için "denetleyici kurumlara sunulacak ayrıntılı teknik dosya" dâhil bir belge seti öngörür. AltaySec'in yorumuna göre 27090'ın tehdit başlıkları bu dosyanın güvenlik bölümüne iskelet olabilir.

AB Yapay Zekâ Yasası ile ilişkisi nedir?

ISO/IEC 27090, AB Yapay Zekâ Yasası için uyumlaştırılmış (harmonised) bir standart değildir. 27090'ı uygulamak bu nedenle yasa karşısında uygunluk varsayımı sağlamaz. Yasanın siber güvenlik şartı için hazırlanan uyumlaştırılmış standart taslağı prEN 18282'dir. Yine de 27090, yüksek riskli sistemlerin güvenlik çalışmasına teknik bir zemin olabilir.

prEN 18282'yi CEN-CENELEC JTC 21 WG 5 hazırlıyor. İkinci taslak DIN EN 18282:2026-11 olarak 9 Ekim 2026'da yayımlandı.

Uygulama takvimi de değişti. 24 Temmuz 2026'da AB Resmî Gazetesi'nde yayımlanan (AB) 2026/1744 sayılı Tüzük, yasanın 113. maddesinde değişiklik yaptı. Ek III kapsamındaki sistemlerde yüksek riskli sistem gereksinimleri 2 Aralık 2027'den itibaren uygulanacak. Ek I kapsamındaki sistemlerde bu tarih 2 Ağustos 2028 oldu. Ayrıntılı takvim için EU AI Act 2026 takvimi yazısına göz atabilirsiniz.

Kurumlar ISO 27090'ı uygulamaya nasıl başlamalı?

Başlangıç noktası envanterdir. Hangi yapay zekâ sistemlerini kullandığınızı bilmeden tehditleri eşleyemezsiniz. Envanterden sonra her sistem için tehdit modeli oluşturun. Kontrolleri yerleştirin ve red team testiyle doğrulayın. Model değiştiğinde testi tekrarlayın. Her adımın sorumlusunu baştan belirleyin. Aşağıdaki sekiz adım AltaySec'in önerisidir. Standardın metninden aktarılmadı.

Envanter çıkarın. Sohbet botlarını, RAG uygulamalarını, ajanları ve ML modellerini listeleyin. Sorumlu: BT ve ürün ekipleri.
Tehdit modeli oluşturun (5.6). Veri akışını, güven sınırlarını ve araç yetkilerini çizin. Sorumlu: güvenlik mimarisi.
Tehditleri sistemlere eşleyin. Kişisel veriyle eğitilmiş modelde 6.4 ve 6.6, belge okuyan ajanda 6.9 ve 6.10 öne çıkar. Sorumlu: güvenlik ve veri ekipleri.
Girdi ve çıktı kontrolleri kurun (6.8–6.10, 7.7). Kötü niyetli girdiyi tespit edin, çıktıyı hassas veri için tarayın. Sorumlu: geliştirme ekibi.
Kayıt, izleme ve kullanım sınırı ekleyin (7.5, 7.8). İstemleri ve araç çağrılarını kaydedin, anormal sorgu hacmini izleyin. Sorumlu: SOC ve platform ekibi.
Red team testi yapın (5.7). Senaryoları gerçek sisteme karşı deneyin. Sorumlu: iç ya da bağımsız test ekibi.
Tedarik zincirini ve kökeni izleyin (5.5, 6.11). Model ve veri setlerinin kaynağını ve sürümünü kaydedin. Sorumlu: MLOps ve satın alma.
Model güncellemesinden sonra yeniden test edin. Her yeni sürüm, araç ya da veri kaynağı ayrı bir test turu ister. Sorumlu: güvenlik ekibi.

AltaySec, LLM uygulamalarına yönelik sızma testleri yürütür. Test bulgularını ISO/IEC 27090:2026 tehdit kategorilerine, OWASP LLM Top 10'a ve MITRE ATLAS'a eşler. Beta aşamasındaki Guardian, çalışma zamanında devreye giren bir kontrol katmanıdır. Prompt injection (6.9), kötü niyetli girdi tespiti (7.7), istek ve yanıt tarafında hassas veri koruması (6.8), çıktıda enjeksiyon taraması (6.10) ile kayıt ve izleme (7.5) başlıklarını destekler. Eğitim aşamasındaki ve model düzeyindeki tehditleri (6.2, 6.4, 6.5, 6.6, 6.7) kapsamaz. Tedarik zinciri de kapsamı dışındadır. Bu eşlemeler AltaySec'in yorumudur. 27090 ile OWASP LLM Top 10, MITRE ATLAS ya da NIST AI 100-2e2025 arasında resmî bir eşleme yoktur.

Sık Sorulan Sorular

ISO 27090 sertifikası alınabilir mi?

Hayır. ISO/IEC 27090 rehber niteliğinde bir standarttır. Bu standarda dayalı bir belgelendirme şeması yoktur. TÜRKAK'ın sayfasında da 27090 için bir akreditasyon şartı yer almaz. Bunun yerine 27090 rehberliğine göre bağımsız bir değerlendirme yaptırabilirsiniz. Yapay zekâ sistemlerini kapsayan bir ISO/IEC 42001 ya da 27001 belgesi de alabilirsiniz.

ISO 27090 PDF olarak ücretsiz indirilebilir mi?

Hayır. ISO/IEC 27090 ücretli bir yayındır. ISO mağazasından ya da IEC web mağazasından satın alınır. Tek kullanıcı lisansı ISO mağazasında 204 İsviçre frangıdır. TSE standardı henüz kabul etmedi. Standart, TSE'nin iş programında yer alıyor. Ücretsiz dağıtılan tam metin kopyalar lisanssızdır. AltaySec standardın PDF'sini paylaşmaz.

ISO 27090 ile ISO 42001 arasındaki fark nedir?

ISO/IEC 42001, yapay zekânın kurum içindeki yönetimi için gereksinimler koyar. Kurumlar bu standarda göre akredite kuruluşlardan belge alabilir. ISO/IEC 27090 ise yapay zekâ sistemlerine yönelik güvenlik tehditlerini ve bu tehditlere karşı alınacak önlemleri anlatan bir rehberdir. Bu rehbere göre belge verilmez. 27090, yönetişimin uygulanması konusunda 42001'e atıf yapar.

ISO 27090 yalnızca üretken yapay zekâ için mi?

Hayır. ISO'nun açıklama yazısına göre standart üretken yapay zekâ ya da sohbet botlarıyla sınırlı değildir. Standardın normatif atıfları arasında makine öğrenmesi çerçevesi ISO/IEC 23053 de yer alır. Veri zehirleme, kaçınma ve üyelik çıkarımı gibi tehditler, dolandırıcılık tespiti yapan klasik modelleri de etkiler. Prompt injection ise daha çok LLM uygulamalarında görülür.

Bir tedarikçi ürününün ISO 27090'a uygun olduğunu söylüyorsa ne anlamalıyız?

Bu ifade bir belge anlamına gelmez. 27090 için belgelendirme şeması yoktur. İddia en fazla bir değerlendirme raporuna ya da tedarikçinin beyanına dayanır. Ürünün hangi 27090 tehditlerini ele aldığını, hangilerini kapsam dışında bıraktığını ve bunu hangi testle gösterdiğini sorun. Bağımsız bir rapor varsa tarihini ve kapsamını okuyun. Örneğin bir çalışma zamanı katmanı eğitim aşaması tehditlerini kapsamaz.

Kaynaklar

İlgili Yazılar

Bu yazı, Türkiye odaklı Yapay Zekâ Güvenliği Rehberi'nin destek makalelerinden biridir.